Yurt İçi̇ Ve Yurt Dışından Kullanılan Döviz Kredı̇lerı̇ne Sınırlamalar Getı̇rı̇lmı̇ştı̇r



Yurt İçi̇ Ve Yurt Dışından Kullanılan Döviz Kredı̇lerı̇ne Sınırlamalar Getı̇rı̇lmı̇ştı̇r

25.01.2018 tarih ve 30312 sayılı Resmi Gazete ’de yayımlanan aşağıdaki düzenlemeler ile yurt içi ve yurt dışından kullanılan döviz kredilerine ilişkin düzenlemeler yapılmıştır:
 
  • Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Kararda Değişiklik Yapılmasına Dair 2018/11185 Sayılı Karar (Karar) 

 
  • Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara İlişkin Tebliğ̆ (Tebliğ̆ No: 2008-32/34)’de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ̆ (No: 2018-32/46) (Tebliğ̆) 
Kararın tüm maddeleri ile Tebliğin 2 nci maddesi 02.05.2018 tarihinde yürürlüğe girecektir. Tebliğin diğer maddeleri ise yayımı tarihinde (yani 25.01.2018’de) yürürlüğe girmiştir. 

1. KARAR İLE YAPILAN DÜZENLEMELER: 
Karar ile yapılan düzenlemeler aşağıda özetlenmiştir: 


1.1.Yurt Dışından ve İçinden Döviz Kredisi Kullanımı Döviz Geliri Bulunması Şartına Bağlanmıştır:  Yurt dışından ve içinden döviz kredisi kullanımı, 02.05.2018 tarihinden itibaren, döviz geliri bulunması şartına bağlanmıştır.

Kararda sayılan bazı krediler ile kullanım tarihinde bakiyesi 15 milyon ABD doları veya üzerinde olan döviz kredileri için döviz geliri olması şartı aranmayacaktır. Döviz geliri; ihracat, transit ticaret, ihracat sayılan satış̧ ve teslimler ile döviz kazandırıcı hizmet ve faaliyetlerden elde edilen gelirleri ifade etmektedir. Sayılan faaliyetler dışında döviz tahsilatı bulunan (örneğin yurt içi satışlarını döviz cinsinden tahsil eden) kişilerin döviz kredisi kullanamayacakları anlaşılmaktadır.

1.2.Kullanımında Döviz Geliri Olma Şartı Aranmayacak Döviz Kredileri: Karara göre, yurt dışından ve yurt içinden kullanımında döviz geliri olması şartı aranmayacak krediler şunlardır:

A ) Kamu kurum ve kuruluşları, bankalar ile Türkiye'de yerleşik finansal kiralama şirketleri, faktöring şirketleri ve finansman şirketlerinin kullanacakları döviz kredileri,

B ) Kullanım tarihinde kredi bakiyesi 15 milyon ABD doları veya üzerinde olan Türkiye'de yerleşik kişilerce kullanılacak döviz kredileri,

C ) Yatırım teşvik belgesi kapsamında kredi almaları öngörülen Türkiye'de yerleşik kişiler tarafından kullanılacak döviz kredileri ile 24⁄12⁄2007 tarihli ve 2007⁄13033 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Mal ve Hizmetlere Uygulanacak Katma Değer Vergisi Oranlarının Tespitine İlişkin Kararın eki (I) sayılı listenin 17 nci sırasında sayılan gümrük tarife istatistik pozisyonlarında yer alan makine ve cihazların (kullanılmış̧ olanları ile aksam, parça, aksesuar ve teferruatları hariç) finansmanı için kullanılacak döviz kredileri,

Ç ) Uluslararası ilana çıkılan yurt içi ihalelere ilişkin faaliyetlerle ilgili olarak ihaleyi kazanan Türkiye'de yerleşik kişilerin veya Savunma Sanayii Müsteşarlığınca onaylanan savunma sanayii projelerini üstlenen Türkiye'de yerleşik kişilerin kullanacakları döviz kredileri,

D ) Kamu özel işbirliği modeli kapsamında gerçekleştirilecek projeleri yürütmekle görevli olan Türkiye'de yerleşik kişilerin kullanacakları döviz kredileri,

E ) İhracat, transit ticaret, ihracat sayılan satış̧ ve teslimler ile döviz kazandırıcı hizmet ve faaliyetlere ilişkin bağlantılarını ve muhtemel döviz gelirlerini tevsik etmek kaydıyla, son üç malî yılda döviz geliri olmayan Türkiye'de yerleşik kişilerin tevsik ettikleri muhtemel döviz gelirleri toplamını aşmayacak şekilde kullanacakları döviz kredileri,

F ) Bakanlıkça belirlenecek esaslar dâhilinde Türkiye'de yerleşik kişilerin kullanacakları döviz kredileri.

1.3.Kredi Bakiyesinin 15 Milyon ABD Dolarının Altında Olması Durumunda Döviz Kredisi Kullanma Şartları:

Kullanım tarihinde, krediyi kullananın kredi bakiyesinin 15 milyon ABD dolarının altında olması durumunda, kullanılmak istenen kredi tutarı ile mevcut kredi bakiyesi toplamı son üç malî yılın döviz gelirleri toplamını aşamayacaktır.

Aracılık yapan bankalar, kredilerin bu şarta uygunluğunu kontrol etmekle yükümlüdür.
Bankaların, finansal kiralama şirketlerinin, faktöring şirketlerinin ve finansman şirketlerinin yurt dışındaki şubeleri (bankaların off-shore şubeleri dâhil, serbest bölge şubeleri hariç) tarafından kullandırılan kredi bakiyesinin son üç malî yılın döviz gelirleri toplamını aştığının sonradan tespit edilmesi durumunda kullanılan kredilerin aşıma neden olan kısmı geri çağırılacak veya Türk Lirası krediye dönüştürülecektir. Ancak yukarıda belirtildiği üzere, ihracat, transit ticaret, ihracat sayılan satış̧ ve teslimler ile döviz kazandırıcı hizmet ve faaliyetlere ilişkin bağlantılarını ve muhtemel döviz gelirlerini tevsik etmek kaydıyla, son üç malî yılda döviz geliri olmayan Türkiye'de yerleşik kişiler, tevsik ettikleri muhtemel döviz gelirleri toplamını aşmayacak şekilde döviz kredileri kullanabileceklerdir.

32 sayılı Karara eklenen geçici 7 nci madde uyarınca, bu maddenin yürürlüğe girdiği 2 Mayıs 2018 tarihinden önce kullanılmış̧ olan döviz kredileri ve döviz endeksli krediler kredi bakiyesi hesaplamasına dâhil edilecektir.

1.4.Yürürlük Tarihinden Önce kullanılan Kredilerin Durumu:

32 sayılı Karara eklenen geçici maddelere göre, Kararın yürürlüğe gireceği tarih olan 2 Mayıs 2018 itibarıyla açık bulunan ve kredi bakiyesi 15 milyon doların altında olan Türkiye'de yerleşik kişiler tarafından yurt içi veya dışında temin edilmiş̧ olan döviz kredileri, yukarıda belirtilen istisnai haller hariç olmak üzere, hiçbir şekilde döviz kredisi olarak; dövize endeksli krediler ise hiçbir şekilde dövize endeksli kredi olarak yenilenmeyecektir.
32 sayılı Karara eklenen geçici 7 nci maddeye göre ayrıca, 2 Mayıs 2018’den önce kullanılmış̧ olan döviz kredileri ve dövize endeksli krediler kredi bakiyesi hesaplamasına dahil edilecektir.

1.5.Diğer Hususlar:
 
  • Türkiye'de yerleşik gerçek kişilerce yurt dışından ve içinden döviz kredisi kullanılamayacaktır.
  • Türkiye'de yerleşik kişilerce yurt dışından ve içinden dövize endeksli kredi kullanılamayacaktır.
 
 
2. TEBLİĞ İLE YAPILAN DÜZENLEMELER:
 
  • Tebliğin yayımı tarihinde yürürlüğe giren 1 inci maddesi ile, 28/2/2008 tarihli ve 26801 sayılı Resmî Gazete ’de yayımlanan “Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara ilişkin Tebliğ̆ (Tebliğ̆ No: 2008-32/34)”in 9 uncu maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
“(2) Türkiye’de yerleşik kişilerin, kaldıraçlı işlemler ve kaldıraçlı işlemlerle aynı hükümlere tabi olduğu belirlenen türev araçları yalnızca Sermaye Piyasası Kurulu tarafından yetkilendirilmiş̧ kuruluşlar aracılığıyla almaları ve satmaları serbesttir.”
 
  • Tebliğin 02.05.2018 tarihinde yürürlüğe girecek 2 nci maddesi ile, “Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara ilişkin Tebliğ̆ (Tebliğ̆ No: 2008- 32/34)”in 11 inci maddesinin mülga beşinci fıkrası aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiş̧, sekizinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiş̧, dokuzuncu ve on beşinci fıkraları yürürlükten kaldırılmıştır:
“(5) 32 sayılı Kararın 17 nci maddesinin dördüncü fıkrası ile 17/A maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca Türkiye’de yerleşik kişilerce yurt içi ve yurt dışından temin edilen döviz kredilerinde;

        a.  Kullanım tarihinde, krediyi kullananın kredi bakiyesinin 15 milyon ABD Dolarının altında olması durumunda, kullanılmak istenen kredi tutarı ile mevcut kredi bakiyesi toplamı son üç mali yılın döviz gelirleri toplamını aşamaz. 


        b. Kredi bakiyesi 15 milyon ABD Dolarının altında olan Türkiye’de yerleşik kişilerin döviz kredisi kullanım talepleri sırasında son üç mali yıla ilişkin döviz gelirlerini mali müşavirler tarafından onaylanmış̧ belgelerle tevsik etmeleri zorunludur. 


        c. Kredi bakiyesinin son üç mali yılın döviz gelirleri toplamını aştığının sonradan tespit edilmesi durumunda yurt içinde bankalardan (serbest bölge şubeleri dâhil), finansal kiralama şirketlerinden, faktöring şirketlerinden ve finansman şirketlerinden kullanılan kredilerin aşıma neden olan kısmı geri çağırılır veya Türk Lirası krediye dönüştürülür. 
  

       
ç. Kredi bakiyesinin son üç mali yılın döviz gelirleri toplamını aştığının sonradan tespit edilmesi        durumunda bankaların, finansal kiralama şirketlerinin, faktöring şirketlerinin ve finansman şirketlerinin yurt dışındaki şubeleri (bankaların off-shore şubeleri dâhil, serbest bölge şubeleri hariç) tarafından kullandırılan kredilerin aşıma neden olan kısmı geri çağırılır veya Türk Lirası krediye dönüştürülür.”

“(8) Bankalar ile Türkiye’de yerleşik finansal kiralama şirketleri, faktöring şirketleri ve finansman şirketleri birbirlerine, ilgili mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla kendi teamülleri çerçevesinde doğrudan veya uluslararası sendikasyona katılım yoluyla, vade sınırı bulunmaksızın döviz kredisi açabilirler.”
Anılan Tebliğin 11 inci maddesinin 02.05.2018 tarihinden yürürlükten kalkacak fıkralar:

“(9) Bankalar, Türkiye'de yerleşik kişilere yatırım mallarının ithalatının finansmanı için açtıkları döviz kredilerinin üçte birine kadar işletme ihtiyaçlarının karşılanması amacıyla döviz kredisi açabilirler.”

“15) Finansman şirketlerince tüzel kişiler ile ticari ve mesleki amaçlı olmak üzere gerçek kişilere dövize endeksli kredi kullandırılabilir.”

Karar ve Tebliğe aşağıdaki linklerden ulaşılabilir:
 
Lütfen Tıklayınız

Lütfen Tıklayınız



Saygılarımızla